Thị trường than nhập khẩu Asean đang “khởi sắc” hay “im ắng”?

Thị trường than nhập khẩu Asean đang “khởi sắc” hay “im ắng”?

  • Post category:Tin Tức
  • Post comments:0 Comments
  • Reading time:11 min(s) read

Thị trường than nhập khẩu Asean hiện nay như thế nào? Tăng trưởng hay đứng yên?

Đứng trước bối cảnh thực tại, thị trường than nhập khẩu Asean cũng bị tác động và lây chuyển không kém. Diễn biến thị trường sẽ được trình bày chung với kết quả xuất nhập khẩu than giữa các nước. Các tín hiệu khả quan hay bất khả quan cũng sẽ được thể hiện song song trong từng mục tiêu kinh doanh và sản xuất. Và bây giờ, hãy cùng chúng tôi đi vào nội dung chi tiết nhé. 

Kết quả nghiên cứu thị trường than nhập khẩu tại các nước ASEAN cùng những dự án ứng dụng than trong sản xuất

Khu vực ASEAN được xem là khu vực tiêu thụ than mạnh nhất và có thị trường than nhập khẩu sôi nổi nhất trên thế giới. Đa phần tại các nước này, nguồn than nhập khẩu giữ vai trò thiết yếu và quan trọng trong cơ cấu phát triển nền năng lượng và kinh tế quốc gia. Nguồn than nội địa sẽ kết hợp với việc nhập khẩu thanđể sản xuất tiêu dùng, cung ứng đủ cho thị trường, do nhu cầu ngày càng cao và ngày càng bị cháy khát nguyên liệu.

Nguồn than được mua và khai thác sẽ được ứng dụng trực tiếp vào trong từng dự án thực tế, điển hình trong ngành điện và luyện kim, tiếp theo đó là ngành sản xuất xi măng và một số hàng hóa tiêu dùng khác: mỹ phẩm, hóa phẩm….   

Trong lĩnh vực nhiệt điện chạy than, thị trường than nhập khẩu thể hiện tầm quan trọng rõ nhất. Đây được ví như nguồn chủ yếu giúp ASEAN duy trì ổn định nguồn điện và bình ổn cơ chế phát triển ngành năng lượng. Theo đánh giá của EIA, ASEAN là top các nước đang trên đà phát triển mạnh, do đó nhu cầu tiêu thụ năng lượng và phát điện cũng được xem dẫn đầu. Nếu như nguồn nguyên liệu không được đáp ứng đủ, đồng nghĩa với việc nhiều bất cập sẽ xảy ra, dẫn đến khó khăn cho tình hình tăng trưởng kinh tế chung. Vì thế, việc đảm bảo nguồn cung là thiết yếu và cần được quan tâm một cách nghiêm túc. 

Từ những khía cạnh áp dụng than cho thấy, than đá vẫn giữ vai trò nòng cốt và có ý nghĩa tích cực nhất định trong kế hoạch phát triển đất nước, và tạo nên những tín hiệu khả quan trong kinh doanh và hợp tác thương mại. 

Tác động của thị trường than nhập khẩu đối với cơ cấu ngành điện chung của ASEAN

Diễn biến thị trường than nhập khẩu trở nên sôi nổi nhiều hay ít còn phụ thuộc tương đối vào ngành khai thác và sản xuất điện nhiệt. Ngoài nguồn năng lượng sạch tái tạo thì đa phần nguồn điện được chế tạo bắt nguồn từ than. Hiện nay, có hàng trăm nhà máy điện than đang hoạt động trong khu vực ASEAN, điều này cho thấy, than đá trong công nghiệp điện vẫn được chú trọng sử dụng nhiều hơn và chưa có nguồn khả thi nào khác để thay thế. 

Than đá được liệt kê vào nhóm nguồn năng lượng sơ cấp và được dùng để đốt cháy sinh nhiệt điện, từ đó sản xuất ra nguồn điện tiêu dùng. Việc sử dụng than tạo ra sản phẩm điện sẽ khả thi hơn, giá thành rẻ hơn và có thể tiếp cận dễ hơn tại một số các khu vực còn quá khó khăn. Tính đến thời điểm hiện tại, khoảng 120 triệu người trong khu vực ASEAN vẫn chưa có điều kiện tiếp cận với điện để sử dụng, với họ, điện như là một thứ gì đó rất xa xỉ và khó có thể bắt tới (trích số liệu từ báo Năng lượng Việt Nam). Vì thế, việc chọn than làm vật liệu để các nhà máy điện chạy sản xuất sẽ là phương án tối ưu và là giải pháp hiệu quả để khắc phục tình trạng đói điện diễn ra. Tổng nhu cầu điện dự đoán sẽ tăng theo từng cấp bậc, từ 790 Twh (2013) đến 2.210 TWh cho năm 2040. 

Thị trường than nhập khẩu có những tác động đáng kể đến cơ cấu phát triển ngành điện. Cụ thể sẽ có nhiều thay đổi trong tương lai. Các nhà máy điện than sẽ được cân nhắc xây dựng thêm nhằm đáp ứng tốt cho nguồn cầu cao. Về tỷ trọng, điện than tại thời điểm hiện tại 2019 chỉ chiếm 27% trong cơ cấu, và dự đoán trong năm 2025 sẽ là 33%, tuy nhiên trong vòng 15 năm tiếp theo (tức năm 2040) trở đi thì điện than sẽ chiếm phân nửa tổng thị phần (đồng nghĩa rằng chiếm 50%). Trong khi dự báo điện than tăng mạnh thì điện từ năng lượng tái tạo lại dự đoán giảm từ 3-10%, đặc biệt trong điện khí. 

Thị trường than nhập khẩu tại các nước Đông Nam Á diễn ra như thế nào? Đâu là các nguồn cung chính cho thị trường?

Thị trường than nhập khẩu tại các nước ASEAN luôn diễn ra sôi nổi và liên tục trong 30 năm qua. Đặc biệt đối với các nước mạnh tiêu thụ than như Thái Lan, Malaysia, Việt Nam…. Thị trường cung cấp than đá chính yếu chính là Indo, Nga và Úc. 

Có thể nói rằng, than nhập khẩu tại khu vực này phát triển rất nhanh, nhưng tình hình chung vẫn còn thua với một số nước khác trên thế giới, điển hình Trung Quốc, Nhật Bản, Đài Loan, Ấn Độ,…đây là các nước nhập siêu về than nhất trên thế giới. 

Trong khối liên minh các nước ASEAN, Indo, Việt Nam, Philippin và Thái Lan là những nước có ngành công nghiệp than mạnh nhất, và có thể nói, thị trường than nhập khẩu tại đây được tiêu thụ đứng hàng đầu. Indo mặc dù là nước sản xuất than chủ lực cho thị trường, tuy nhiên, cũng là nước có nhận nhập khẩu thêm than đáng kể, do yếu tố ảnh hưởng của cán cân cung-cầu nói chung. 

Theo tính toán sơ bộ về mục tiêu sử dụng than đá tại ASEAN, tổng lượng nhập khẩu than tăng tương đối nhanh trong giai đoạn 2009-2015 từ 49 triệu tấn lên đến 71 triệu tấn. Và tình hình ổn định cho đến năm 2019. Năm 2019 được xem là năm tăng kỷ lục cả về lượng lẫn kim ngạch do tác động giá than giảm từ thế giới, khiến cho nhu cầu tiêu thụ than được đẩy mạnh. 

Trong tương lai, ngành than ASEAN dự báo sẽ vẫn tiếp tục và được đầu tư nhiều hơn nữa, cụ thể trong cách tổ chức các cảng xuất than và dịch vụ logistics, đồng thời triển khai đầu tư nghiên cứu các giải pháp về công nghệ sạch, giải quyết hiệu quả vấn đề về môi trường. 

Ngoài những nguồn than chủ chốt cung cấp cho thị trường than nhập khẩu ASEAN (than Indo, Nga và Úc), thì than Nam Phi được xem là đối thủ cạnh tranh mạnh trong thời gian sắp tới. Việc gia tăng bán than cho thị trường này được đánh giá khá tiềm năng, vì nhu cầu tiêu thụ được xếp vào nhóm cao và khá cao. 

Tổng kết chung, nhu cầu tiêu thụ than tại các nước thành viên ASEAN ngày càng tăng cao, điều này đồng nghĩa với việc chọn thêm than đá nhập khẩu là điều tất yếu. Đây có thể dẫn đến sự cạnh tranh gay gắt giữa các nguồn cung trong thị trường than nhập khẩu, khiến cho hoạt động mua bán than trở nên sôi nổi hơn. Trong tất cả các lĩnh vực ứng dụng than, quy hoạch và phát triển ngành điện được đặc biệt quan tâm nhiều nhất. Và dự đoán trong tương lai gần, điện than sẽ giữ vị trí quan trọng, giảm thiểu rủi ro thiếu điện tại khu vực ASEAN nói chung và Việt Nam nói riêng. 

Trả lời